پوزیشنر چیست

پوزیشنر تجهیزی است که موقعیت شیر کنترل را مطابق فرمان سیستم کنترل تنظیم می‌کند. بهره‌گیری از پوزیشنر موجب کاهش خطا، افزایش کارایی سیستم و بهینه‌سازی مصرف انرژی می‌شود.

اگر بخواهیم ساده بگوییم، پوزیشنر یک کمک‌رسان هوشمند برای شیرهای کنترل است. بدون آن، شیر ممکن است با تأخیر یا ناهماهنگ با فرمان سیستم عمل کند. اما با پوزیشنر:

• فرمان سیستم دقیقاً با موقعیت شیر مطابقت پیدا می‌کند
• نوسانات جریان و خطاهای فرآیند کاهش می‌یابد
• دقت و کارایی کل سیستم به‌طور محسوسی افزایش می‌یابد

به زبان دیگر: پوزیشنر، چشمان دقیق شیر کنترل شماست.

شمای کلی قرارگیری پوزیشنر بر روی یک شیر کنترلی (Control Valve):

پوزیشنر، سیگنال کنترلی را که معمولاً به صورت 4-20 میلی‌آمپر یا 0-10 ولت است، دریافت کرده و آن را به یک سیگنال خروجی تبدیل می‌کند که به اکچویتور (Actuator) ولو ارسال می‌شود.

اکچویتور با دریافت این سیگنال، موقعیت ولو را تنظیم می‌کند.

این تنظیم دقیق باعث می‌شود که ولو بتواند جریان سیال را به صورت دقیق کنترل کند.

هر پوزیشنر چند بخش کلیدی دارد که عملکرد دقیق آن را تضمین می‌کنند:

1.برد (Board):

برد الکترونیکی پوزیشنر وظیفه دریافت و پردازش سیگنال‌های ورودی را بر عهده دارد.

تنظیمات اصلی و فرآیند کالیبراسیون از طریق این برد انجام می‌شود.

همچنین آپشن‌هایی مانند پروتکل‌های ارتباطی یا تنظیمات خاص روی همین برد قرار دارند.

2.پتانسیومتر (Potentiometer):

پتانسیومتر، موقعیت محور اصلی را به برد گزارش می‌دهد.

این اطلاعات به برد کمک می‌کند تا جریان ورودی به I/P را تنظیم کرده و موقعیت دقیق شیر کنترل حفظ شود.

3.مبدل جریان به فشار (I/P – ای تو پی پوزیشنر چیست):

یکی از اجزای کلیدی پوزیشنر مبدل جریان به فشار (I/P) است. این بخش، سیگنال الکتریکی ورودی از سیستم کنترل را به فشار پنوماتیکی تبدیل می‌کند تا اکچویتور شیر کنترل بتواند دقیقاً مطابق فرمان سیستم عمل کند.

• I to P: مبدل جریان الکتریکی (4–20 mA) به فشار هوای پنوماتیکی (3–15 یا 6–30 PSI)
• I to H: مبدل جریان الکتریکی به فشار هیدرولیکی (در شیرهای هیدرولیکی)

بدون این مبدل، شیر ممکن است با تأخیر یا ناهماهنگ با فرمان سیستم عمل کند، اما با I/P پوزیشنر:

• فشار هوا دقیقاً متناسب با سیگنال سیستم تنظیم می‌شود
• خطاها و نوسانات فرآیند کاهش می‌یابد
• دقت و کارایی کل سیستم به‌طور محسوسی افزایش می‌یابد

به زبان ساده، I/P پوزیشنر بازوی دقیق هوشمند شیر کنترل شماست که اطمینان می‌دهد هر فرمان سیستم، بدون خطا و با سرعت مناسب اجرا شو

4.محور اصلی و ارتباط با پتانسیومتر:

محور اصلی پوزیشنر، عنصر فیزیکی است که حرکت شیر را دنبال می‌کند. این محور به پتانسیومتر متصل است و با آن هماهنگ عمل می‌کند.

در پوزیشنرهای خطی (Linear)، نیازی به استفاده از Liver نیست، اما در انواع روتاری (Rotary) یا غیر خطی، برای انتقال حرکت نیاز به نصب Liver وجود دارد.

پوزیشنرها بسته به نوع عملکرد و فناوری مورد استفاده به چند دسته تقسیم می‌شوند:

1. پوزیشنر پنوماتیکی

• فقط با فشار هوا (3-15 یا 6-30 PSI) کار می‌کند
• مناسب محیط‌های با محدودیت برق یا خطرناک
• موقعیت شیر را مطابق فرمان پنوماتیک تنظیم می‌کند

2. پوزیشنر الکتریکی

• از سیگنال الکتریکی برای کنترل موقعیت استفاده می‌کند
• دقت بالاتر نسبت به نوع پنوماتیکی دارد
• مناسب سیستم‌های اتوماسیون پیشرفته

3. پوزیشنر الکتروپنوماتیکی (Electro-Pneumatic)

• سیگنال الکتریکی را به فشار هوا تبدیل می‌کند
• ترکیبی از برق و هوا برای کنترل شیر استفاده می‌کند
• انعطاف‌پذیری بالا در سیستم‌های صنعتی

4. پوزیشنر دیجیتال (Smart)

• دریافت سیگنال دیجیتال از سیستم‌های کنترل (HART، PROFIBUS، Fieldbus)
• مانیتورینگ پیشرفته، خودتشخیص و عیب‌یابی
• مناسب اتوماسیون‌های سطح بالا و سیستم‌های مدرن

 

 

• افزایش دقت شیر کنترل: هر فرمان دقیقاً اجرا می‌شود
• بهبود راندمان سیستم: کاهش نوسانات و خطاها
• کاهش مصرف انرژی: کنترل بهینه جریان و فشار
• پیشگیری از خرابی تجهیزات: کاهش تنش و سایش شیر
• پاسخ سریع: کاهش زمان پاسخگویی ولو

• نوع محرک شیر (خطی یا دورانی)
• نوع شیر (پنوماتیک یا الکتریکی)
• شرایط محیطی (دما، رطوبت، گردوغبار)
• دقت مورد نیاز
• قابلیت اتصال به سیستم‌های هوشمند

محل نصب هم اهمیت دارد:

• شیرهای خطی: روی ساقه یا کلاهک محرک
• شیرهای دورانی: کنار محرک، در راستای سوپاپ

• ABB (سوئیس)
• Siemens (آلمان)
• Festo (آلمان)
• Rotork (بریتانیا)
• Emerson (آمریکا)
• Flowserve (آمریکا)
• Metso (فنلاند)
• Burkert (آلمان)
• SMC (ژاپن)

• پوزیشنر سامسون مدل 3730

• پوزیشنر ABB مدل TZIDC

• پوزیشنر SMC مدل IP8101

• پوزیشنر Emerson مدل DVC6200

• پوریشنر SIEMENS مدل 6DR5020

پوزیشنرها نقش حیاتی در بهینه‌سازی فرآیندهای صنعتی دارند:

• افزایش دقت کنترل
• کاهش نوسانات و خطاهای سیستم
• صرفه‌جویی در انرژی و هزینه‌ها
• مناسب برای سیستم‌های مدرن با اتوماسیون بالا

نکته عملی: انتخاب و نصب صحیح پوزیشنر، سرمایه‌گذاری در دقت و بهره‌وری سیستم است. شرکت فرتاک ایمن ویژن انواع پوزیشنرهای برندهای معتبر را تأمین می‌کند. برای اطلاع از موجودی و قیمت، با بخش فروش با شماره 02188800719 در تماس باشید یا صفحه دسته بندی پوزیشنر را مشاهده کنید.

1. پوزیشنر چه کاربردی در سیستم‌های کنترل ولو دارد؟

پوزیشنر باعث افزایش دقت در باز و بسته شدن شیر می‌شود و کمک می‌کند فرمان کنترلر با موقعیت دقیق شیر مطابقت داشته باشد.

2. از کجا بفهمم چه نوع پوزیشنری برای سیستم من مناسب است؟

بسته به نوع اکچویتور (پنوماتیکی، الکتریکی یا هیدرولیکی) و نوع سیگنال کنترلی (آنالوگ یا دیجیتال)، می‌توان پوزیشنر مناسب را انتخاب کرد. در صورت نیاز، مشاوران فنی ما آماده راهنمایی هستند.

3. تفاوت بین پوزیشنر پنوماتیکی و الکتروپنوماتیکی چیست؟

پوزیشنر پنوماتیکی فقط با فشار هوا کار می‌کند، در حالی که الکتروپنوماتیکی سیگنال الکتریکی را به سیگنال پنوماتیک تبدیل می‌کند و انعطاف‌پذیری بیشتری دارد.

4. آیا می‌توان از پوزیشنر دیجیتال در سیستم‌های قدیمی استفاده کرد؟

در بسیاری از موارد، بله. پوزیشنرهای دیجیتال قابلیت سازگاری با سیستم‌های آنالوگ را دارند، اما باید بررسی فنی انجام شود.

5. عمر مفید پوزیشنرها چقدر است؟

بسته به شرایط کاری و نگهداری، پوزیشنرها معمولاً بین 5 تا 10 سال کارایی دارند. استفاده از هوای تمیز و کالیبراسیون منظم عمر آن‌ها را افزایش می‌دهد.

6. چه برندهایی از پوزیشنر در بازار موجود است؟

برندهای مطرحی مثل Siemens، Yokogawa، Masoneilan، و Fisher از محبوب‌ترین برندهای بازار هستند. ما در فرتاک ایمن ویژن تأمین انواع پوزیشنر از برندهای معتبر را انجام می‌دهیم.

7. چگونه از عملکرد درست پوزیشنر مطمئن شوم؟

پوزیشنر باید به‌درستی کالیبره شود و به موقعیت موردنظر پاسخ سریع و دقیق بدهد. عملکرد نادرست معمولاً با تأخیر، لرزش یا تنظیم‌نشدن درست موقعیت همراه است.

8. آیا پوزیشنر نیاز به نگهداری خاصی دارد؟

بله، بررسی دوره‌ای، تمیز کردن مسیرهای هوا و بررسی پتانسیومتر و کالیبراسیون از مهم‌ترین موارد نگهداری پوزیشنر هستند.